Evet buradaki pek aktif olmayan bloğumdan bi kaç yazıyı da yanıma alarak farklı bir adreste devam ediyorum. Hatta ediyoruz desem daha iyi olacak gibi. Dostum Okan’la beraberiz ve daha farklı bir gözle fikirle yazmaya çekmeye, devam ediyoruz.

Sağlıcakla,

Yeni Adresimiz..  http://acikdiyafram.com

Bu da linki

Proje imkanlar dahilinde devam devam edebilen bir olgu. Bu yüzden bir projeye başlamadan önce imkanları güzelce irdelemeli ve en uygun olan tarzda ilerlemeli. Okan’ın projesini incelediğimizde de bunu açıkça, güzelce işlendiğini görebiliyoruz. Okan sabahları yaratabileceği ve 365 güne yayabileceği en güzel zamanı, sokağın en verimli olabileceği zamana denk getirerek oldukça güzel bir seçim yaptı. Kendi projemde bu özeni göremiyorum mesela. (Hergün bokeh ile başlayan projelerin sonu bitememekken benim ki biraz şekil değiştirip sokağa kaydı.) Tamamına baktığımız zaman 365 gün sabah erken kalkmak deli dumrul bir mesele iken 365 projesine böyle bir fedakârlıkta bulunmak onu olabildiğine yüceltiyor. 1 yıl boyunca uyandığında saatin 12:00’ı göstermeyeceğine bilmek ve bunu en başta kabullenmek oldukça zor.

Sabah saatlerin sokak fotoğrafçılığına etkisi de oldukça fazla. Kaldı ki başka bir konu belirlemiş olsaydı sabah işe giderken ayırdığı zaman ve işe gelirken kullandığı yol/rotadan bu kadar verim alabilir miydi? Bu da denemeden öğrenemeyeceğimiz bir soru sanırım.

Projeyi güzel bir amaçla desteklemek oldukça önemliymiş. Kendi projemin sonlarına yaklaştıkça daha iyi anlıyorum. Zira Bokeh ile başlayan konunun sokağa kayması belki de bokeh konusu üzerine elle tutulabilir bir amacın olmamasından kaynaklanıyordu. (Hoş bu başka bir yazının konusu olabilir.) Yani hergün bokeh çekmek ile bir günde 1 haftalık bokeh fotoğrafı çekmek arasında herhangi bir fark yok. Ancak sokak fotoğrafı ve belgeleme konusunda iş biraz daha farklı. Hergün aynı ama bi o kadar da farklı yaşanan hayatı izlemek, kendine pay çıkarmak ve bunları fotoğraflamak 365 ayrı güne uyanmak ister. Aslında uyanmakta değil o güne hazır olmak ister, fiziki zindelik, hasta olmamak ister. Düşünüldüğünde emeğin de oldukça fazla olduğu aşikâr. Bunca emeğin bir dayanağının olması şart. Okan yazısında biraz daha öğrenmek için demiş ama ben öğrenmeden çok belgelediğini düşünüyorum. Bu süreçlerin her anında bişeyler öğrenip geliştiriyoruz zaten. Burada herhangi bir sıkıntı yok ancak belgeliyor olmak yani çekilen fotoğrafların bir değerinin olduğunu biliyor olmak insanı projeye daha fazla bağlıyor. Projenin bitiminden bir süre sonra kendi içinde eksiklik hissedeceğine eminim. Çünkü belgelemeye devam etme isteği Okan’ı rahatsız etmeye başlayacaktır.

Çapraz yazı dedikta az çok Okan’ın ne yazdığını takip ediyorum farketttiğiniz gibi. Tekrardan bahsetmiş Okan. Gündelik yaşamda 365 güne bir çok kez giren tekrardan. Tabi ki günlerin bir çoğu aynı. Bazen tıpatıp aynı. Sonuçta birebir yaşamış içeriden biri olarak belki ilk gördüğümde fotoğrafların çoğu aynı gelmişti bana da. Ama sonra sonra insan fotoğrafların farkını hisediyor. Blog yazısında bile kemeraltında karton satılan bir hanın fotoğrafını eklemiş. (Hoş tekrara örnek olarak değil ama ) … Bu iki fotoda bile fark güzelce bir biçimde hissediliyor. Kaldı ki normal zamanda çekmediği, hatta makineyi kaldırmadığı bir sürü tekrar fotoğraf önünden akıp gitmiştir ve bunların hepsini hatırlamıştır. Az çok kendi projemden edindiğim tecrübelerden sanırım. Çektiğin fotoğrafı hatırlıyorsun hemen.

Hem Okan’ın kendi projesinde hem benim şu an sürdürdüğüm projemde içimize sinmeyen bir sürü fotoğraf olduğunu biliyorum. Hatta bir çok sabah birbirimize merhaba dedikten sonra affınıza sığınarak “Bele kadar” dediğimizi de çok iyi hatırlıyorum. Evet hergün olmuyor bu meret. Ya denk gelmiyor ya keyifsiz oluyorsun ya hava uymuyor ya yanlış rota seçmiş oluyorsun ya ya ya… oldukça fazla “ya” yazılabilir bunun sonuna ama gerçekten olmuyor. O gün fotoğraf çekmiş olmaktan bazen tiksiniyorsun. Kendine yakıştırmıyorsun ama yapılabilecek fazla bişey yok. Elinde olan o  ve sadece onu satabilirsin. Paylaştığın Flickr’da da aldığın tepkiler pek keyif vermiyor.

Biraz Okan’ın yazdıklarından dışarı çıkarsam, genelinde projenin çok eğlenceli ama bir o kadar da zor geçtiğini söyleyebilirim. Çünkü Bazı zamanlar hariç bir sonraki günü düşünmek bir sonraki günde daha iyisini yapmak, (Teke zortlatmak tabiri caizse) için hep heyecanımız oldu. Hoş şu an o dinlemeye aldı kendini bense tırım tırım tırmalama modundayım. Belki biraz yalnız kaldım. Belki üzerine hergün konuşacağımız, hayıflanacağımız veya heyecanla “abi bugün muhteşemdi” diyeceğimiz kısımlar azaldı ama fotoğraf çekme heyecanı her zaman devam ediyo. Belki de projenin en tıkandığı zamanlarda bu heyecan sayesinde devam etme gücünü buldu.

Evet proje eğer 365 ise mutlaka tıkanıyor. Tekrardan, yoğunluktan, zamansızlıktan, kısır bir döngü içine giriyor. Bazen de talihsiz olaylardan etkileniyor. (Harddisk sıkıntısı gibi) Okan’ın bunu aşması oldukça önemli bir konuydu. Atlatabildiğine sanırım etrafındakiler ondan daha çok sevindik. Olmasaydı daha iyiydi ama projenin nelere gebe olduğunu kimse bilemez. (Benimkinin içinden de evlilik geçti mesela)

Projeye dair Okan’a dair, kendi projeme dair yazacak çok şey var. Ama şunu söylemek isterim ki Okan’ın sonunu getirdiği olay gerçekten çok önemli. Hem kendisi hem benim hemde tarihsel açıdan bir kilometre taşı. İyi başladın ve bitirdin. Seninle gurur duyuyorum. Tebrikler Okan.

Sağlıcakla,

Yıldızlı olarak gidersek;

* Fotoğrafın kişisel bişey olduğunu tamamen kavradım diyebilirim. Fotoğraf ile arkadaşlığı o kadar çok birbirine karıştırmışız ki, daha çok konuştuğumuz konu arkadaşılığımız olmuş. Etrafımızdaki yapılanların her zaman şükela olduğunu düşünmüşüz. Evet benimde etrafımdakiler şükela mıydı veya neden fotoğraf ile değilde onunla çeken  ile ilgileniyorum diye sordum kendime bol bol. Artık fotoğrafları daha çok sadece imgesel izliyorum. Zaten kimin çektiğini de hemen tanıyorum, ama tanıdığımı arka plana atmaya çalışıyorum. Böyle çok çok daha güzel. (Bu zaten uzun bir yazı konusu.. Belli daha sonra daha uzun ve karmaşık bi şekilde dillendiririm). Üyesi olduğum bazı grupşardan uzak durmayı tercih ediyorum. Sanırım tekrarlı muhabbetin, kıldan köprüdeki inatçı keçilerden farkı yok. Bişeyler kasttığı kesin ama çabuk yozlaştırdığı da bi gerçek.

* Fotoğrafı başka yönünden anlayabilmek için kendi kendime zorunlu hale getirdim. Evet şu meşhur 365 projelerinin ortasında yer alan bir projeye sahibim. Ve hergün üzerime biraz daha yük binerken sayılı günlerin azalmasını da sevinç ile karşılıyorum. Sanırım güzel bir dengede gidiyor. Zorunlu olarak fotoğraf çekmenin belirli bir süre içinde bitecek olması. Bir çok kişi için zulm olan 365 gibi zorunlu projelerin aslında eli cetvelli öğretmen gibi öğretme yetisi var. Her gün içine içine baktığım nesne insan vs.. aslında bir sürü hikaye olduğunu farketmemi sağladı. Artık daha rahatım. Çünkü kafamdaki fotoğraf fikrini zorlanmadan arayabiliyor, kadraj konusunda olabildiğince atletik olabiliyorum.  Belki bittiğinde büyük bir rahatlama ve beklediğim bir boşluğa düşeceğimi biliyorum ama olsun. Bu cetvelli öğretmenden güzel şeyler öğrendim. Herkese tavsiye ederim.

* Daha bugün konusu geçti arkadaşla. Fotoğraf konusunda çok yargılayıcı olduğumu düşünüyormuş. Yolladığı fotoğrafları beğenmemiştim çünkü. Basit ışık oyunlarından ve modelin bayan olmasından kaynaklanan herhangi bir hikayesi yoktu fotoğrafların. Evet elinde o cesur pozları verebilecek modelin varsa,  biraz da ekipmanın güzelse, ve biraz da fotoğraf işleme olayına hakimsen pek zorlanacağımız fotoğraf değillerdi. Benimde 2-3 cümleyi aşmayan yorumum tamamen aynıydı. Bu konuyu biraz düşündüm. Gerçekten çok fazla mı yargılıyordum herşeyi. Sonrasında vardığım konu “evet herhangi bir hikayesini hissediyorsam benim için önemli değil” di. Kaldı 365 projemde işlediğim bokeh konusu zaten konudan çok bi diyafram oyunu olduğu ve ürettikerim olabildiğine soyut olduğu için hikaye çok önemliydi. Bir fotoğraf anlatma yetisinden uzaksa sadece resimdi. Evet sadece resim. Benim de düşüncelerim oldukça kesin ve yargılayıcıydı. Böyle de devam edecek sanırım.

* Artık ekipman takıntım yok. MF lensleri de olabildiğine çok seviyorum. İlk başladığımda nefret ettiğimi düşünmüştüm. İstediğimi bi türlü elde edememiştim. Çok yavaştım ve bir çok şeyi kaçırıyordum. Aslında hala 135mm ‘de istediğim kadar hızlı değilim. Daha çok geniş açı kullanmayı seviyorum. Güzel bir fiyata Olympus G.Zuiko 28mm f3,5 lens edindim. Hiç kullanmadığım AF confirm çipi ile birlikte geniş açı ihtiyacımı çok rahat karşılayabiliyorum. Lens dışında Canon 5D’nin benim için dünyanın en iyi gövdesi olduğunu düşünüyorum. Başka markaları sevmediğim için değil, 5D’ye sahip olduğum için. Okan’ın (Blog) da bana attığı ve gerçekten bazen kafa boşaltmak için bazende değişik veya tamamen hiç aklıma gelmemiş bir düşünce için gezindiğim fotoğraf ile ilgili sözlerin yayınladığı siteden bir söz geliyor aklıma. Henri Cartier-Bresson’a Ait. “Sharpness is a bourgeois concept.” Evet keskinlik bir burjuvazi kavramıdır. Gerçekten de öyle. Ekipmanınız iyiyse fotoğrafınız keskindir. Ama başka bişey olmayabilir. Genellikle keskin fotoğraflarda içi boş olan fotoğraftır. Hatta Ansel Adams’ta şöyle güzel bi söz söylemiştir. “There is nothing worse than a brilliant image of a fuzzy concept.”… Her okuduğumda yüzüme bi gülümseme asar.

* Bilmiyorum sizin yanınızda mı sürekli ama fotoğraf makinem sürekli yanımda. Eskiden bu kadar fazla yanımda gezdirme fırsatı bulamıyordum veya ağır/fazlalık geliyordu. Artık tek veya iki lens ile mutlaka yanımda. Olmadığı zaman kendimi eksik hissediyorum veya eli kolu bağlı. İlk zamanlarda arkadaşlarım garip karşılıyorlardı ancak şu an akşam güneş batarken güneşin ışık oyunlarını gördüklerinde telefon açıp bana haber veriyorlar. Ben de onları kıramıyorum.

* Fotoğraf artık benim için daha zevkli…

Evet belki yazdıklarım hepimizin başından geçen şeyler ve belki de aslında daha yazacak çok şeyim var ama bunlar beni mutlu hissettiren şeyler ve sizin ile paylaşmak istedim. Bu arada bir konuyu atladım sanırım. Kız arkadaşıma fotoğraf ile ilgili düşüncelerimi aktardığımda bana çok kızıyor ve fotoğraftan soğuttuğumu söylüyordu ama şu an olabildiğinden daha fazla bu işe sarılıyor. Sanırım o da artık hikayeyi düşünmeyi seviyor.

Sağlıcakla

Açık sularda ıslak rüyâlar

Biraz daha nefes alıp fotoğraflarının nelerden oluştuğuna baktığımda aslında nasıl işleyeceğini düşünüp fotoğraf çektiğini hissettim. Sanırım çekilen fotoğrafı işlemektense nasıl işleyip ne gibi bi anlatımı yansıtacağı konunun alt yapı fotoğrafını çekmek daha da zor olsa gerek.

Lata hundar måste också komma ut (Lazy dogs must also come out)

Ancak bu fotoğraf bir an Pink Floyd High Hopes klibini anımsattı. Bilmem siz ne düşünürsünüz.

Anlagd översvämning (Man Made Flood)

Bu fotoğrafta 2007 yılı İskandinav fotoğrafı yarışması birincisi. Eh insan bu kadar becerikli olunca da büyük reklam firmaları da peşinde koşuyormuş.

Bu arkadaş bana tekrar fotoğrafı çekip bırakmamam gerektiğini ve işlemenin çok önemli olduğunu bir daha hatırlattı.

Sağlıcakla

Fotoğraf üzerinde düşüncelerimin nedense kendime zorunlu kıldığım 365 projesinden  sonra şekillendiğini ve değişip geliştiğini hissediyorum. Birşeylere zorunlu olmanın aslında gelişime olabildiğince katkısı var. Ders çalışmak gibi bişey hergün belirli kurallar içinde bişeyler üretebilme kaygısı. Makineye melül melül baktığım zamanların olduğunu da çok iyi biliyorum Ve bu öğrencinin bazen hiç ders çalışmak istemediğini de…

Herneyse, bi şekilde bende kendimi zorunlu fotoğraf çekme olayına yani bi konu belirleyip 365 projesine kendimi bıraktım. İlk Başlardaki heyecanımı anlatmam olabildiğince zor. Her gün bir şeyler üretebilmek için olağanca çalışmak gerekiyor ki bunu ilk zamanlarda hissetmeyeceğiniz garanti. Etrafımda her gün görüpte farketmediğim o kadar çok şey varmış ki. Bugün o diğer gün bu derken artık ışık ve nesneler ile oyunlarınız bir yerde tıkanma noktasına geliyor. Evet artık etrafınızdaki hemen hemen herşey tanıdık ve ve bi şekilde biryerlerde fotoğraflarınızın içinde rol almışlar. Kaldı ki çalışma hayatımızın rutin zamanlarında rutin ışıkların düştüğü etrafımızda belki servisten belki otobüsten belki garajdaki arabanın eve kadar olan uzaklığından bir süre sonra bıkmaya başlıyorsunuz. Benimde öyle oldu. Yürüdüğüm bütün yol belki 300 m ama etrafımdaki bütün ışıklar tanıdık bütün kaldırımlar evler dost. Sadece mevsim değişikliğinden belki güneş biraz daha erken terkediyor ama yapılabilecek pek fazla bişey yok. Onunda eksikliğini abartmadan bi şekilde evlerin ışıkları ile kapatmaya çalışıyorum.

Tabi gel zaman git zaman, bu isteklilik bir zorunluluk ve bu zorunlulukta can sıkıntısı haline dönüşmeye başladı. Etrafımdaki kişilere göre de aslında kendime kötülük yapıyor muşum? Zorlayarak fotoğraf üretmeye çalışmak aksine bir tepki verebilirmiş. Kaldı ki projemde çok zor zamanlarda kendimi patlayacak gibi hissettiğim fotoğraflarım var. Hala onlara bakarken içimin ne kadar sıkıldığını görebiliyorum. Ama zorunluluğun bana fotoğrafı nasıl yönetmem gerektiğini, zor şartlarda nasıl davranmam gerektiğini öğrettiğini hissedebiliyorum. Ama önemli olan gün içinde 1 adet fotoğraf üretmek. ne kadar başardım ne kadar oldu bilmiyorum tabi ama yılmadan devam etme gayreti içindeyim.

Sanırım günde 1 fotoğraf işin en zor olanı…

Sağlıcakla

Kaynak : 18/11/2009 Milliyet

Uzun bi nutkun arından, muhabbetin bittiğine sevinen ben, onun planlama (?) mühendisi olduğunu öğrendim hafif bira kokan kelimelerden. Planlamanın ne kadar sallama olduğunu bilmiyorum ama mühendis kelimesinden sonra dikkat kesilmem gerektğini düşündüm. Bi kaç kelime ile aslen fotoğraf ile ilgili ne düşündüğünü öğrenmek için soru sordum. Nedense kelimelerim sadece boş tenekenin içinde yankı yapmaktan ileri gitmedi. Fotoğrafı sadece gazete kağıdı üzerinde gören veya makineye karşı zoraki gülümsemesi ile durması gerektiğini düşünen bir yapıdan (*) farklı bişey yoktu karşımda.

İnsan fotoğraf ile bi şekilde bu kadar içli dışlı olunca, başkalarının özensizliği oldukça fazla rahatsız edebiliyor. Burada da belki beklentinin farklılığı belki de önemsiz tavır olabildiğine olabildiğine sinir etmeye yetmişti beni. Herkesin aynı hassasiyeti göstermesini asla bekleyemem ama fotoğraf deyince insanların aklına gelen saygı yağlı boya  resim veya kitap deyince gelen saygıdan kat kat daha düşük. Bi çoğu için fotoğraf işgüzârlıktan öte bi kavram değil. Hele bunu kendin için yapıyorsan irtifa olarak olabildiğine yere yakın bir yerde seyir etmekte. Hal böyle olunca haylaz bi çocuktan öte bişey değildim o mühendis bey için.

Köşe başında zamanım için teşekkür ve üzerine de bir özür dileyip gitti.

(*) “Yapı”dan  farklı bir sözcük bulamadım. Hani  zoraki gülüşü ve çürük dişleri ile fotoğrafa ilişen kişi olarakta düşünebilirsiniz.

Bunca sözün bi şekilde bir yerlere bağlanması lazım asıl konu fotoğraf ile. Aslında bu birazda daha çok şu an çok populer olan fotoğraf sitelerinin işleyiş şekli ve ticari hale dönüşmesi ile ilgili. Sadece fotoğraf değil, konu her ne olursa olsun, işin içine biraz ticaret biraz para girdiği zaman, normalde kapısından içeri girmeyecek düşünceler yapının ana taşlarını oluşturuyor. Bu yüzden olsa gerek olabildiğince maddiyattan uzakta durmaya çalışıyorum beğeni ve düşüncelerimi paylaşırken fotoğraflar ile ilgili. Türkiye’de fotoğraf sitelerinin başını malum fotokritik.com dünyada ise flikr.com, deviantart.com tarzı siteler çekiyor. Az çok bu siteler ile iç içe olduğumuz için konuya hemen hemen hepimiz hakimiz. Hatta çoğu zaman bunları görüp belki iğreniyoruz veya uzak duruyoruz. Eğer hiç farkında değilseniz o zaman yaw halinize…

Nice!!

Son zamanlarda flickr’da izlediğim ve bolca beğeni (?) almış fotoğrafların altında nedemek istediğini anlamak için uğraştığım ve  bir süre sonra moralim bozulup vazgeçtiğim sözcük. Türkçe anlamı “Güzel!!”.  Güzel ama neden güzel, niçin güzel, nereye kadar güzel, güzel mi sorularının hiçbirini karşılamayan sadece isminin fotoğrafın alt tarafında yer almasını sağlayan herhangi bir düşünce ürünü olmayan sorguya çekilmesi zor ve çekildiğinde kaçması kolay hiç olmazsa “size ne kardeşim beğendim işte” şeklinde yanıtlanabilecek bir “Nice!!”. Bu kadar basit miyiz sorusuna benim için direk yanıttır zira.

Evet bu kadar basit miyiz? veya bunun farkında mıyız?

Fotoğraf izlerken neler dikkat ediyoru(z)m diye düşünüp yola çıktım bunu değerlendirirken. Fotoğraf denilen şeyin bende ne hissettirmesi gerekiyordu neler uyandırması gerekiyordu?!??! Sanırım burada edindiğim cevaplar fotoğrafa karşı beslediğimiz saygının en çıplak haliydi. O kadar sıradanlaştırmışız o kadar arabeskleştirmişiz ki fotoğrafı, ona ayıracak zamanımız zaten yok ama baktığımız 3-4 saniye için bile dikkatimi toplamaktan aciz bir duruma düşmüşüz. Oysa onu fotoğraflayan kişi için o 1/ bilmem kaç saniye ne kadar uzun bir zamanda ve ne gibi birikimlerle oluşmuş ve ardında fotoğraf haline dönüştürmek için kaç kişi eski hali ile kimyasallar ile haşır neşir olmuş yeni hali ile monitör başında kafa patlatmış göz yormuş. Ama bizim 3-4 saniyemiz kadar bile değerli değil. İşin daha ilginç kısmı keşke o 3-4 saniye içinde bile üzernde biraz düşünebilyor olsak. Ondan da uzağız. Nasıl olsa can yeleğimiz “Nice!!” hemen baş ucumuzda el uzatmamızı bekliyor.

Tabi bu tür yaklaşımlar, dilden dile değişiklik gösterebliyor. İçi hava ile doldrulmuş kelime ve cümleler anlamsız şekilde birbirini destekler bi halde yol almaya devam ediyorlar. Az öncede nitelendirdiğim gibi bu  arabesk tavırın fotoğrafa verdiği zararı ne yazıkki bi arabesk arkadaşlar farketmiyorlar. Ve o kadar çoklar ki tahmin etmek oldukça güç. Bi tür ego olan “beğenilme” yalancı da olsa insanın ruhunu okşuyor sanırım. Kimse bu yalan okşanmadan uzaklaşmaya çalışmıyor. Kendini bişey zannetmek en güzeli deyip bulunduğu yeri sağlamlaştırmaya çalışıyorlar.

Konunun gitgite dallanıp budaklandığını hissediyorum çünkü bu tür beğenilme savaşlarının temelinde köşe kapmacala yer alıyor. Özellikle bir klüp çatısı altında olup direk “Nice!!” fotoğraf çektğini düşünen arkadaşlar olduğu gün gibi aşikar. Kaldı ki bu yüzden herhangi bir klüp dernek gibi kuruluşlardan uzak durmaya çalışıyorum. Nedense bir yeri yönetiyor olmak yapamasan da en iyisini yapıyormuşsun hissini veriyor diğer insanlara. Eğer bir yerin başı isen yöneticisi isen en iyisini sen yapıyorsun. Bu düşünce ile hemen hemen bütün köşeler kapılmış durumda ve etraflarında arabesk br hayran kitlesi.

Bu kişilere zamanında oldukça çattım ucundan. Ama aldım(ız) tepki genellikle hep aynıydı. “sen benim muhattabım olamazsın”. Tabi ki olamam. Senin zaten etrafında neye baktığının bile farkında olmayan flu bir kalabalık mevcut. Paralı askerlermiş gibi her gördüklerine güzel dimeyi iş edinmiş işgüzarlar.

Dediğim gibi konu uzun belki biraz daha kafamı toparlayıp tekrar yazmaya devam etmeliyim…

Şimdilik hoşçakalın..